Senay Soydemir

BRAM STOKER'ın ANNESİ ANLATIYOR 1832 yılında İrlanda'nın batısındaki Sligo'da kolera salgını baş gösterir. Charlotte Stoker (1818-1901), yaşadığı bu korkunç dönemi yıllar sonra oğlu Bram Stoker'a (1847-1912) yazdığı bir mektupta şöyle anlatır: "Zavallı bir gezgin, kasabadan birkaç kilometre uzakta, yol kenarında hastalanmıştı; o yardımseverler adamla nasıl ilgilendiler? Bir çukur kazdılar ve uzun sopalarla onu çukurun içine ittiler, adam hâlâ canlıyken üzerini aceleyle örttüler. Kasabamız bu tür suçların bedelini Sodom kadar ağır ödedi..." "Bir akşam, epey kilolu bir kadın olan müzik öğretmeni Bayan Feeny'nin aniden öldüğünü ve doktorun emriyle bir saat sonra gömüldüğünü haber aldık. Erkeklerin benzi attı, birbirlerine bakıp fısıldadılar: "Kolera!" Ama ertesi gün fısıltılar kükremeye dönüştü. Birçok evde bir değil, iki hatta üç cansız beden yatıyordu. Hastalık bir eve saldırırken yan evdekiler kurtulabiliyordu. Sıradakinin kim olacağı belli değildi; biri arkadaşının yanından ayrılırken ona sonsuza kadar veda ediyormuş gibi konuşurdu. Birkaç gün içinde kasaba, ölüler diyarına dönüştü. Doktorları taşıyan arabalar ve koleradan ölenleri götüren yük arabaları dışında hiçbir araç hareket etmiyordu. Çok sayıda insan, yaşadığı yerden kaçtı; bunların çoğu hastalığa yakalanmıştı, yolda öldüler..." "Yatakların hepsi doluyken bir hasta grubu geldiği zaman, afyondan sersemlemiş ve ölmek üzere olanları yataktan alıp yeni gelenlere yer açmak olağandı. Çoğunun diri diri gömüldüğü söylenirdi. Bir adam, karısını hastaneye sırtında taşıyarak getirmiş; eşi şiddetli acıyla kıvranırken adam kırmızı bir eşarbı karısının beline sıkıca bağlayıp acısını hafifletmeye çalışmış. Akşam tekrar hastaneye geldiğinde ise karısının öldüğünü ve morgda yattığını öğrenmiş. Eşinin orada gömülmesini istememiş, cenaze töreni yapabilmek için cesedi aramış (çünkü geniş bir hendek kazıp cesetleri tabutsuz hâlde hendeğin içine atıyorlar, üstlerine kireç döküp mezarı örtüyorlardı). Adam, cesetlerin altında kırmızı eşarbın ucunu görmüş. Üstteki ölüleri kaldırıp karısını bulmuş, kadın hâlâ hayattaymış. Onu eve götürmüş, eşi iyileşmiş ve uzun yıllar yaşamış." "Kasabada 'Uzun Callen' olarak bilinen, iri yapılı bir çavuş vardı. Koleraya yakalanmıştı ve öldüğü sanıldığında onun için tabut getirildi. Tabutçuda her zaman bir yığın tabut bulunurdu, cesetler hemen gömüldüğü için tabutların hepsi aynı boydaydı ve tabii ki Uzun Callen için çok kısaydı. Onu tabuta koyan adamlar, sığmayacağını anladılar ve bacaklarını kırmak için büyük bir çekiç aldılar. Asker ilk vuruşta ayıldı, ayağa kalkıp kendine geldi. Daha sonra o adamı sık sık gördüm." "Geceleri çok sayıda katran varili ve diğer yanıcı maddeler cadde boyunca havayı temizlemek için yakılırdı; karanlıkta parıldar, garip, doğaüstü görünürlerdi. Kolera hastalarını taşıyan arabaların ve sedyelerin çanları vardı, bu da dehşeti artırıyordu, Young adında tabutçu bir adam vardı, tabut istenip istenmediğini sormak için kapıları çalardı." Charlotte'un ailesi sonunda kaçmaya karar verir: "Ballyshannon'a yaklaşık yedi kilometre uzaktaki bir köye varıncaya dek her şey yolunda gitti; ta ki sopalar, tırpanlar ve dirgenler ile silahlanmış bir güruh tarafından at arabamız durduruluncaya kadar. Başlarında yarı deli Dr. John Shields vardı. İlçenin ilk hekimlerinden ve en saygın adamlarından birinin oğluydu, ama babasına hiç çekmemişti. Araba durduruldu ve dışarı çıkmamız emredildi, bavullarımıza el koydular, ne kadar yalvarsak da adamlar geçmemize izin vermedi. Korku onlara akıllarını kaybettirmişti."