Мaрга

НЕ Е ДОВОЛНО САМО ДА БИДЕМЕ ПОТРЕСЕНИ. МОРА ДА СЕ ЗАПРАШАМЕ КАДЕ ПОГРЕШИВМЕ. Денес не можам да останам рамнодушна на трагедијата што го потресе Богданци, Гевгелиско и целиот наш крај. Не зборуваме за некоја непозната приказна од црната хроника. Девојчето е од нашиот крај, од средина во која сите на некој начин се познаваме. Нејзиниот татко е наставник, човек од нашата заедница. И токму затоа ова боли уште повеќе. Но, покрај тагата, мора да зборуваме и за одговорноста. Институциите мора сериозно да ги преиспитаат своите механизми за препознавање и спречување на семејното и партнерското насилство. Пријавата за насилство не смее да биде само уште еден предмет во фиока. Заканите не смеат да се третираат како обични љубовни расправии, а насилството како нешто што ќе помине само од себе. Потребни се обучени луѓе, навремена процена на ризикот, координација меѓу институциите и вистинска заштита на жртвите. Но, сакам да се задржам и на нешто за кое многу помалку зборуваме, нашата одговорност како родители. Ние, генерациите што растевме во едно поинакво време, но и генерациите што ги воспитуваат децата во ова ново време, имаме огромна одговорност да бидеме пример. Децата не ги воспитуваме само со она што им го кажуваме. Ги воспитуваме и со она што го правиме, со начинот на кој ги третираме луѓето, со односот кон партнерот, со зборовите што ги употребуваме и со вредностите што секојдневно ги живееме. Мора да разговараме со нив. Отворено, искрено и без срам. Да ги научиме што е љубов, но и што не е љубов. Да им објасниме дека љубомората не е доказ за љубов, контролата не е грижа, заканите не се страст, а насилството никогаш не е приватна работа меѓу двајца. Да ги научиме дека имаат право да кажат НЕ, да си заминат, да побараат помош и дека никој нема право да им го одземе достоинството, слободата или животот. И уште нешто, можеби најважното: Никогаш, ама баш никогаш, не смееме да го прикриваме насилството затоа што насилникот ни е близок човек. Не е важно дали е наш син, брат, партнер, другар или дете на наши пријатели. Ако знаеме дека некој врши насилство, наша должност е да го пријавиме. Дури и ако тоа значи да пријавиме некој со кого сме израснале, некој што ни е близок или некој од нашето семејство. Лојалноста кон блиските не смее да биде поважна од човечкиот живот. Не смееме да молчиме за да зачуваме нечие име, углед или семејна чест. Не смееме да ги учиме децата дека е поважно што ќе кажат соседите отколку дали некој е безбеден. Затоа што вистинските човечки вредности се покажуваат токму тогаш кога треба да застанеме против неправдата, дури и кога таа доаѓа од нашиот најблизок круг. Денес сочувствуваме со семејството. Но утре мора да бидеме подобри родители, подобри соседи, подобри пријатели и поодговорни граѓани. Не можеме да го вратиме животот на едно девојче. Но можеме и мораме да направиме сè за следното девојче да добие можност да порасне, да сака, да сонува и да живее. Не е доволно да кажеме „страшно“. Не е доволно да запалиме свеќа. Мора да научиме да препознаваме, да реагираме и да не молчиме. Нека почива во мир.